KOTA MI, O DA NE?

Ülkemizde kadınların siyasette yeteri kadar yer almadıklarını,
“Kadın(ların) vekiller(i) nerede?” başlıklı yazımda anlatmıştım. Bu sorunun cevabını ararken, o sırada, Dışişleri Bakanlığı’nın davetlisi olarak ülkemizde olan Avrupa’nın değişik ülkelerindeki Türk parlementerlerlerin oluşturduğu toplu fotoğraftan yararlanmıştık. 22 parlementerin 10’u kadındı.

Dün akşam, Can Dündar’ın hazırladığı “Neden?” adlı tartışma programının sonuna yetişebildim. Can Dündar yaptığı güzel işlere, bu programı da ekledi. Konuları ve konukları özenle seçilmiş, tartışma denilince kavganın anlaşılmadığı güzel bir program. Dün akşam ki konu, kadınlar günü nedeniyle, ülkemizde kadın sorunlarıydı. Aslında çok ilgilendiğim bir konu değil ama tartışmanın geldiği noktayı görünce, kaçırdığıma üzüldüm. Kadınların siyasette daha fazla yer almaları için, milletvekili seçimlerinde kota uygulaması öneriliyordu. Meğerse bu konu daha öncede çok tartışılmış. Hatta kota uygulamasını savunan ve yasalara konması için mücadele eden platformlar falan var.

İnanın bilmiyordum, bu konuda kota uygulayan ülkeler varmış, hatta bunlardan bazıları gelişmiş batı ülkeleri. Gerçekten şaşırdım. Nasıl yani? Kadınlar parlementoya girebilsinler diye kota uygulayacaksın, yani seçmene “yok kardeşim sen erkek adaya oy vermek istiyorsun ama yasak, illa kadın olacak” diyorsun. Bence çok saçma. Elbette kadınların parlementoda daha fazla yer almalarını savunuyorum. Ama bu asla bir mecburiyetle sağlanmamalı. Kadınlar da tıpkı erkekler gibi politik arenada yer alsınlar, demokratik aşamalardan geçsinler kısacası mücadele etsinler ve vekilimiz olsunlar. Mücadele belki de anahtar kelime, peki ya kota, armut piş ağzıma düş.

Neden kota uygulayacağız? Parlementoda daha fazla kadın milletvekilimiz olsun diye. Peki buna neden ihtiyaç var? Çünkü demokrasinin gereği bu aslında. Toplumun yarısı kadın olduğuna göre, toplumu temsil edenlerin yarısı da kadın olsun. Öyleyse kota uygulayalım. Yani demokrasinin gereğini demokratik olmayan bir yolla yapalım. Çok saçma.

Bir de şu açıdan bakılabilir mi? Bizim parlementomuzda kadın oranı %4. Buna rağmen kadınların yıllardır çözemedikleri hukuksal bir çok sorunu bu parlemento çözdü, çıkardığı kanunlarla. Kadın hakları konusunda hukuksal anlamda o kadar çok yol alındı ki kısa sürede. Tam tersi olabilir miydi? Yarısı kadınlardan oluşan bir parlemento çok doğru işler yapacak diye bir kural mı var? Parlemento, benim tercih ettiğim görüşleri savunamazsa, benim millet olarak önceliklerimi temsil edemezse, kaç kadının olduğu da önemini yitiriverir gözümde.

Kadınları, parlementoda daha çok görmeyi elbette isteriz ama bunun yolu kota mı olmalıdır?