Okuduğum Kitaplar-2 "KANITI OLMAYAN GERÇEKLER"

Kanıtı Olmayan Gerçekler Amerikalı bilim adamı John Brockman’ın ortaya koyduğu Edge Projesinin bir ürünü. Kariyerinin büyük kısmını bilimi halka anlatmaya adamış ve popüler bilimin en önemli yazarlarından sayılan John Brockman ilk kez 1991 yılında üçüncü kültür diye bir kavram öne sürdü. Kendi tanımıyla bu kültür “çalışmaları ve bilgilendirici makaleleriyle yaşamlarımızın derin anlamlarını görünür hale getirip, kim ve ne olduğumuzu yeniden tanımlamaları açısından, geleneksel entelektüellerin yerini almaya başlayan ampirik dünya bilimcileri ve düşünürlerinden” oluşuyordu. 1997 yılında bu proje internete taşındı.www.edge.org Bu kişiler değişik alanlarda, değişik görüşler ortaya atıyor, araştırmalar yapıyor ve birbirleriyle tartışıyorlar ve ortaya yepyeni düşünce sistemleri çıkıyor. Bu projede her yıl değişik bir soru ortaya atılıyor.

Kanıtı olmayan Gerçekler kitabı 2005 yılında ortaya atılan soruya verilen cevaplardan oluşuyor. BBC’nin “inanılmaz derecede akıl gıdıklayıcı… düşünenler dünyasının kokaini” şeklinde tanımladığı soru şöyle: Yüce zihinler kimi zaman ellerinde henüz bir kanıt ya da iddia olmadan gerçeği tahmin edebilirler (Diderot buna “esprit de divination (ilahi mizaç)” sahibi olmak derdi. Sizin kanıtlayamasanız da, doğru olduğuna inandığınız şey nedir?

Bilim ve bilim adamı için kanıt çok önemli, olmazsa olmaz. Bilim böyle işliyor, teoriler ortaya atılıyor ve teori yada aksi kanıtlanmaya çalışılıyor. Bu zekice hazrlanmış soruyla, bilim adamına “Sen şu kanıt meselesini bir kenara bırak ve neye inanıyorsun bunu bize söyle” demiş oluyorsunuz. Tabi ki ortaya, parlak, zekice, spekülatif ve fazlasıyla enteresan bir kitap çıkmış.

Daha önce okuyup sizlerle paylaştığım “Gelecek 50 Yıl” gibi bu kitabın da editörlüğünü John Brockman yapmış ve yine bir NTV yayını. Bu kez çeviride kullanılan Türkçe daha akıcı. Evrim, evren, teorik fizik, sosyoloji, sosyal psikoloji, nöroloji, genetik, bilgisayarlar, iklimbilim, biyoloji alanlarında yoğunlaşan konular basit bir dille okuyucuya sunulmuş. Kitapta makaleler 3-4 sayfayla sınırlı. Bir konuya fazlaca dalıp sıkılma olasılığınız yok. Konular birbirinden çok farklı ve çeşitli olduğu gibi yazarların bir konu hakkındaki görüşleri de zaman zaman çok farklı hatta neredeyse birbirinin zıttı.

Bilim adamlarının ve düşünürlerin somut kanıtları olmadan, hangi şeylere ve neden inandıklarını öğrenmek istiyorsanız bu kitabı mutlaka okumalısınız.

Ülkemizde popüler bilim yayınlarında, son on yılda yaptığı atakla Tübitak öne geçmişken ve
neredeyse bir tekel haline geliyorken, NTV yayınlarının popüler bilime yöneldiğini görmek sevindirici bir gelişme bence. Devamını da bekliyoruz.



Kitapla ilgili örnek sayfalara buradan ulaşabilirsiniz.